होळीला शेणाच्या गोवऱ्या जाळण्यामागे काय आहे धार्मिक कारण ?
होळीचा सण जवळ आल्याने सगळ्यांचा उत्सार वाढला आहे. फाल्गुन महिन्यात शुक्ल पक्षातील पौर्णिमेला होलिका दहन केले जाते. तर दुसऱ्या दिवशी…
वासुदेव | Vasudev
वासुदेव : महाराष्ट्रातील एक वैशिष्ट्यपूर्ण जात. वृत्तीने हे धार्मिक भिक्षेकरी आहेत. एका ब्राह्मण ज्योतिषास कुणबी स्त्रीपासून सहदेव नावाचा पुत्र झाला…
सत्यनारायण
सत्यनारायण : बंगालमध्ये आणि महाराष्ट्रात लोकप्रिय असलेले एक काम्य – म्हणजे काही इच्छा मनात ठेवून केलेले -व्रत. सत्यनारायण ही ह्या…
नमनखेळे | Namankhele
नमनखेळे : महाराष्ट्रातील उत्तर कोकणातला लक्ष्यवेधी असा विधीनृत्य प्रकार. धार्मिक विधी म्हणून त्याची ओळख आहे. हा नृत्यप्रकार लग्नकार्य, सत्यनारायण, नामविधी…
पांगुळबैल | Pangul
पांगुळबैल : शिकविलेल्या बैलाच्या सहाय्याने खेळ करणे म्हणजेच नंदीबैल किंवा पांगूळबैल होय. नंदीबैलाच्या खेळाला कोकणात पांगुळबैल म्हणून ओळखले जाते. पिंगुळीच्या…
पैठण व पिंगुळी चित्रकथी
चित्रकथी ही महाराष्ट्रातील एक मर्यादित पण महत्त्वपूर्ण लोककला-चित्रपरंपरा आहे. तिचा कथन आणि चित्रण (दृक्श्राव्य) असा दुहेरी आविष्कार आढळतो. साधारणतः ३०×४०…
चित्रकथी | Chitrakathi
चित्रकथी : चित्रकथी म्हणजे चित्रांच्या सहाय्याने सादर केलेली कथा. आदिवासी जीवनात चित्रकलेची फार मोठी परंपरा आहे. पिंगुळीच्या ठाकर आदिवासींचा चित्रकथी…
द्रविड साहित्य
द्रविड साहित्य मूळतः दक्षिण भारतात विकसित झाले आणि प्राचीन दक्षिण भारतातील सामाजिक, आर्थिक आणि राजकीय परिस्थिती समजून घेण्यास मदत करते. द्रविड…
प्राचीन भारतीय साहित्य
वेदांग, सूत्रे आणि स्मृती साहित्य वेदांना नीट समजण्यासाठी वेदांगांची रचना केली गेली. त्यांची संख्या एकूण सहा आहे - शिक्षा, कल्प, व्याकरण,…
प्रारंभिक भारतीय साहित्य
प्रत्येक भाषा ही सांस्कृतिक घटकाची निर्मिती असते, परंतु कालांतराने प्रत्येक भाषा स्वतःची वेगळी संस्कृती विकसित करते. भाषा आणि संस्कृती ही…
भारतातील लिपी
स्क्रिप्ट ही चिन्हांची एक प्रणाली आहे ज्याखाली भाषा लिहिल्या जातात. भारतातील भीमबेटकाची गुहाचित्रे पाहिल्यास लेखन कलेची सुरुवात चित्रकलेपासून झाल्याचे स्पष्ट…