अष्टविनायक
गणपती ही विद्येची, बुद्धीची देवता आहे. महाराष्ट्रात असलेल्या गणेशाच्या आठ मंदिरांमागे मोठा इतिहास आहे, ज्याला अष्टविनायक म्हणलं जातं. श्रीगणेशाचं स्मरण…
ज्योतिर्लिंग | Jyotirlinga
ज्योतिर्लिंग : भारतातील प्रख्यात बारा शिवस्थाने ज्योतिर्लिंगे म्हणून ओळखली जातात. ह्या बारा ज्योतिर्लिंगांच्या स्वरूपाबाबत व उत्पत्तीबाबत अभ्यासकांत विविध मते आढळतात.…
लेणी | Cave
लेणी : पर्वतश्रेणीत खडक खोदून तयार केलेली गुहागृहे वा प्रस्तरालये. नासिकजवळच्या पांडव लेण्यातील लेखात ‘लेण’ हा शब्द प्रथम आलेला दिसतो.…
वेरूळ | Verul | Ellora
वेरूळ : लेण्यांसाठी जगप्रसिद्ध असलेले भारतातील स्थळ. ते महाराष्ट्रात औरंगाबादच्या वायव्येस सु. २९ किमी. वर वसले आहे. या गावाजवळून इला…
शिर्डी | Shirdi
शिर्डी : महाराष्ट्र राज्याच्या अहमदनगर जिल्ह्यातील प्रसिद्ध धार्मिक स्थळ. लोकसंख्या २७,५३० (२००१). हे अहमदनगर-कोपरगाव मार्गावर अहमदनगरच्या उत्तरेस सु. ८५ किमी.…
शिवाजी विद्यापीठ | Shivaji University
शिवाजी विद्यापीठ : महाराष्ट्रातील एक विद्यापीठ. स्थापना कोल्हापूर येथे १९६२ साली. कोल्हापूर संस्थानचे श्रीमंत राजाराम छत्रपती व तेथील राजाराम कॉलेजचे…
सप्तशृंगी | Saptashringi
सप्तशृंगी : महाराष्ट्रातील एक प्रसिद्ध शक्तिपीठ. ते नासिक जिल्ह्यात चांदोर ( चांदवड ) पर्वतश्रेणीत नासिकच्या उत्तरेला सु. ४४ किमी.वर सप्तशृंगी…
सह्याद्रि
सह्याद्रि : पश्र्चिम घाट, सह्य पर्वत. भारतीय व्दिपकल्पाच्या पश्चिम भागातील एक पर्वतश्रेणी. दख्खनच्या पठाराच्या पश्र्चिम कडेवर उत्तर-दक्षिण पसरलेल्या या पर्वतश्रेणीमुळे अरबी…
नायगाव मयूर अभयारण्य | Nayagaon Mayur Wildlife Sanctuary
मराठवाड्यातील बीड शहराच्या बीड-पाटोदा-अहमदनगर तसेच बीड-लिंबादेवी-अहमदनगर या दोन रस्त्यांच्या दुतर्फा असलेल्या डोंगराळ भागात सु. २० किमी. अंतरावर हे अभयारण्य असून…
देवराई | Sacred Grove
निसर्ग संवर्धनाची प्राचीन परंपरागत पद्धत. सुमारे दहा हजार वर्षांपूर्वी भटकी जीवनशैली सोडून मानव जेव्हा शेती करू लागला; त्या वेळी जंगलतोड…
भीमाशंकर अभयारण्य | Bhimashankar Wildlife Sanctuary
भीमाशंकर अभयारण्य पुणे जिल्ह्याच्या आंबेगाव आणि खेड तालुक्यात असून पश्चिम घाटातील सह्याद्री पर्वत रांगेत आहे. भौगोलिक स्थान अक्षांश १९.१७३९१३७० उत्तर…
फणसाड अभयारण्य | Phanasad Wildlife Sanctuary
महाराष्ट्रातील फणसाड हे अभयारण्य रायगड जिल्ह्यातील मुरुड व रोहा तालुक्यात येते. महाराष्ट्र शासनाने २५ फेब्रवारी १९८६ रोजी या क्षेत्राला राखीव…