भारतीय शिल्पकला (भाग-1)
प्राचीन जगात भारताला कलेच्या क्षेत्रात मानाचे स्थान आहे. मानवी शरीराच्या भौतिक सौंदर्याचे चित्रण करण्यात यवन सर्वोच्च होते, तर इजिप्शियन लोक त्यांच्या…
भारतीय शिल्पकला (भाग-2)
अमरावती (धान्यकट्टा) शिल्प ही शैली अमरावतीमध्ये विकसित झाल्यामुळे तिला अमरावती शैली असे म्हणतात. अमरावती दक्षिण भारतात गुंटूर जिल्ह्याजवळ (आंध्र प्रदेश)…
भारतीय शिल्पकला (भाग-3)
पाषाणकालीन शिल्प बंगालचे पाल शासक बौद्ध अनुयायी होते, त्यामुळे त्यांच्या कारकिर्दीत बौद्ध कलेला राजाश्रय मिळाला. पाल युगात बुद्ध, अवलोकितेश्वर, मैत्रेय,…
भारतीय शिल्पकला (भाग-4)
सुलतानी शिल्पकला मुस्लीम शासकांच्या काळात राज्यसंरक्षणाअभावी शिल्पकलेचा ऱ्हास झाला, पण तिचे अस्तित्व मात्र हरवले नाही. स्थानिक आणि प्रादेशिक स्तरावर कोणार्क,…
सिंधू संस्कृती
परिचय- भारताच्या इतिहासाची सुरुवात सिंधू संस्कृतीपासून होते ज्याला आपण हडप्पा संस्कृती म्हणूनही ओळखतो. ही सभ्यता दक्षिण आशियाच्या पश्चिम भागात सुमारे…
द्रविड साहित्य
द्रविड साहित्य मूळतः दक्षिण भारतात विकसित झाले आणि प्राचीन दक्षिण भारतातील सामाजिक, आर्थिक आणि राजकीय परिस्थिती समजून घेण्यास मदत करते. द्रविड…
प्राचीन भारतीय साहित्य
वेदांग, सूत्रे आणि स्मृती साहित्य वेदांना नीट समजण्यासाठी वेदांगांची रचना केली गेली. त्यांची संख्या एकूण सहा आहे - शिक्षा, कल्प, व्याकरण,…
प्रारंभिक भारतीय साहित्य
प्रत्येक भाषा ही सांस्कृतिक घटकाची निर्मिती असते, परंतु कालांतराने प्रत्येक भाषा स्वतःची वेगळी संस्कृती विकसित करते. भाषा आणि संस्कृती ही…
भारतातील लिपी
स्क्रिप्ट ही चिन्हांची एक प्रणाली आहे ज्याखाली भाषा लिहिल्या जातात. भारतातील भीमबेटकाची गुहाचित्रे पाहिल्यास लेखन कलेची सुरुवात चित्रकलेपासून झाल्याचे स्पष्ट…
रामेश्वरम ज्योतिर्लिंग
रामनाथ किंवा रामेश्वरम ज्योतिर्लिंग किंवा रामनाथस्वामी मंदिर हे भगवान शिवाच्या १२ ज्योतिर्लिंग मंदिरांपैकी एक आहे आणि ते तामिळनाडूमधील रामेश्वरम बेटावर आहे. रामेश्वरम ज्योतिर्लिंग हे भगवान शिव भक्तांसाठी…
कल्पेश्वर मंदिर
कल्पेश्वर मंदिर हे भगवान शिवाची पूजा करणारे हिंदू मंदिर आहे आणि ते गढवाल, उर्मगाम व्हॅली, उत्तराखंड, भारतातील चमोली प्रदेशात आहे. कल्पेश्वर मंदिर…
रुद्रनाथ मंदिर
रुद्रनाथ मंदिर हे भारतातील उत्तराखंडमधील गढवाल हिमालय पर्वतरांगांमध्ये 3,600 मीटर उंचीवर असलेले भगवान शिवाला समर्पित हिंदू मंदिर आहे. गढवाल जिल्ह्यातील पाच शिव…