जेशोरेश्वरी शक्तीपीठ किंवा योगेश्वरी शक्तीपीठ हे बांगलादेशातील एक प्रसिद्ध हिंदू मंदिर आहे, जे देवी कालीला समर्पित आहे. सातखीरा येथील श्यामनगर येथील ईश्वरीपूर या गावात हे मंदिर आहे. “जेशोरेश्वरी” या नावाचा अर्थ “जेशोरची देवी” असा होतो. जेशोरेश्वरी शक्तीपीठ मंदिर देवी कालीला समर्पित आहे आणि 51 शक्तीपीठ मंदिरांपैकी एक आहे.
सतीचा तळहाता ज्या ठिकाणी पडला होता त्या जागेचे प्रतिनिधित्व जेशोरेश्वरी करते. यशोरेश्वरी देवी योगेश्वरी शक्तीच्या रूपात असून चंदा वैरभ रूपात दिसते. हे मंदिर सातखीरा येथील श्यामनगर उपजिल्हामधील ईश्वरीपूर गावात आहे. सांप्रदायिक मतभेदांची पर्वा न करता, मंदिराला सर्वत्रून यात्रेकरू भेट देतात.
यशोरेश्वरी शक्तीपीठामागील कथा
दाक्षायनी, सती, पार्वती किंवा दुर्गा – हिंदू धर्मातील सर्वात महत्वाची स्त्री आणि सर्वात शक्तिशाली देवता – यांना शक्ती म्हणतात. दुर्गा देवी, महाकाली आणि गोवरी ही शक्ती, शक्ती देवीची तीन प्रमुख रूपे आहेत. ती आदिशक्तीचा अवतार आहे.
सती ही प्रजापती दक्षाची मुलगी होती आणि तिने वडिलांच्या इच्छेला न जुमानता भगवान शिवाशी लग्न केले. प्रजापती दक्षाने एकदा मोठा यज्ञ केला, पण त्याने आपल्या मुलीला आणि जावयाला बोलावले नाही. वडिलांच्या या कृत्याने सतीला खूप दुःख झाले. ती तिथे गेल्यावर तिच्या वडिलांनी सतीकडे दुर्लक्ष करून तिचा अपमान केला. आपल्या पतीचा (भगवान शिवाचा) अपमान तिला सहन झाला नाही आणि तिने यज्ञाच्या अग्नीत उडी मारून आत्महत्या केली. ती गेली, पण तिचे शरीर जळले नाही. भगवान शिवाने रागाच्या भरात आपली वीरभद्र रूपे घेतली होती. दक्षाचे डोके त्याने कापले होते, परंतु शेवटी, त्याने त्याला पुन्हा जिवंत करून क्षमा केली.
उध्वस्त झालेल्या भगवान शिवांनी सतीचे शरीर घेऊन विश्वात भटकले होते. शेवटी, भगवान विष्णूंनी आपल्या चक्राचा वापर करून सतीच्या शरीराचे तुकडे केले. शरीराच्या प्रत्येक अवयवाचे रूपांतर शक्तीपीठात झाले. जिथे शरीराचा भाग जमिनीवर पडला होता तिथे मंदिर उगवले होते. शक्तीपीठाचे रक्षण करण्यासाठी, भगवान शिवाने प्रत्येकासाठी 51 भैरव निर्माण केले.
महाराज प्रतापादित्यांनी हे शक्तिपीठ शोधून येथे कालीची पूजा केली. येथे सतीचे पाय आणि हात पडले होते, ती देवी योगेश्वरी शक्तीच्या रूपात आणि चंदा वैरभाच्या रूपात दिसते.
जशोरेश्वरी शक्तीपीठाचा इतिहास
बर्याच लोकांचे म्हणणे आहे की जनरल महाराजा प्रतापादित्य जेव्हा झुडुपातून आलेल्या प्रकाशाच्या किरणाखाली ध्यान करत होते तेव्हा त्यांना मानवाच्या तळहातासारखा कोरलेला दगड दिसला.
जेशोरेश्वरी शक्तीपीठ काली मंदिर प्रतापादित्याने बांधले कारण त्याने कालीची पूजा करण्यास सुरुवात केली. जेसोरने “जेसोरची देवी” हे नाव प्रेरित केले. अनारी या ब्राह्मणाने त्याची निर्मिती केली असे मानले जाते. त्यांनी जेशोरेश्वरी पीठासाठी 100 दरवाजे असलेले मंदिर बांधले. तथापि, क्षण अज्ञात आहे. त्यानंतर लक्ष्मण सेन आणि प्रतापादित्य यांनी त्यांच्या काळात त्यात बदल केला.
जेशोरेश्वरी शक्तीपीठाची वास्तुकला
1971 च्या युद्धामुळे मंदिराचा बहुसंख्य भाग कोसळला; फक्त समर्थनाचे बिंदू एका तुकड्यात राहिले. परिणामी, या खांबांना इतर भागांपेक्षा अधिक महत्त्व आहे. देवीची पूजा करण्यासाठी, नंतर संरचना पुन्हा डिझाइन आणि मजबूत करण्यात आली.
या संदर्भात, देवीच्या तळहाताचे स्वरूप महत्त्वपूर्ण मानले जाते आणि देवीची शक्ती आहे. हा देवीचा हात आहे असे मानले जाते आणि त्यात खूप आध्यात्मिक शक्ती आहे. अभय मुद्रेमध्ये देवी तिच्या भक्तांचे सर्व भय दूर करते. पूजेच्या वेळी, शहरातील प्रत्येक चाहते येथे जमा होतात आणि देवीची कृपा प्राप्त करतात.
येथील काली मूर्ती वेगळी आहे; तिची भयंकर आग आत जळते, अहंकार आणि अशुद्धता विरघळते. पीठ आत्मा आणि परमात्मा यांना एकत्र आणते, जे एखाद्याच्या आध्यात्मिक प्रवासासाठी महत्त्वपूर्ण आहे.
जेशोरेश्वरी शक्तीपीठाबद्दल तथ्य
- जेशोरेश्वरी शक्तीपीठ हे बांगलादेशातील एक अतिशय लोकप्रिय हिंदू मंदिर आहे, जे देवी कालीला समर्पित आहे.
- सांप्रदायिक मतभेदांची पर्वा न करता, मंदिराला सर्वत्रून यात्रेकरू भेट देतात.
- हे मंदिर जवळपासच्या देशांच्या कानाकोपऱ्यातील पर्यटकांना आकर्षित करते. पुजारी दर शनिवारी आणि मंगळवारी दुपारी पूजा करतात.
- मुख्य मंदिराला लागूनच नटमंडिर नावाचा एक मोठा आयताकृती आच्छादित मचान उभारण्यात आला आहे, जिथून देवीचा चेहरा दिसतो.
- भारताचे पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी 27 मार्च 2021 रोजी सातखीरा येथील श्यामनगर येथील जेशोरेश्वरी शक्तीपीठ काली मंदिराला भेट दिली. ईश्वरीपूर येथे असलेल्या या ऐतिहासिक मंदिरात मोदींच्या आगमनाभोवती श्यामनगर सजवण्यात आले होते. नरेंद्र मोदींच्या आगमनापूर्वी मंदिराचा जीर्णोद्धार करून त्याला नवे रूप मिळाले.
- बांगलादेश आणि इतर देशांतून हजारो लोक येथे देवी आणि भगवान शंकराच्या दर्शनासाठी येतात.
जेशोरेश्वरी शक्तीपीठातील उत्सव
- दुर्गा पूजा. (हिवाळी) – अश्विन (सप्टे-ऑक्टोबर) महिन्यात या मंदिरात भक्त नवरात्रोत्सव साजरा करतात.
- नवरात्री. (उन्हाळा) – ते चैत्र (मार्च-एप्रिल) पंधरवड्यात इतर नवरात्र साजरे करतात. दर नऊ दिवसांनी ते नवदुर्गाची (नऊ दुर्गा) पूजा करतात.
- दिवाळी – दिवाळी हा शहरातील सर्वात प्रशंसनीय आणि शुभ सणांपैकी एक आहे.
- महाशिवरात्री – महाशिवरात्री हा दिवस जेव्हा शिव तत्व पृथ्वीला स्पर्श करते. शिवरात्री हे साधकासाठी नवीन वर्षासारखे असते.
जैशोरेश्वरी शक्तीपीठ कसे जायचे
जेशोरेश्वरी शक्तीपीठ बांगलादेशमध्ये आहे. सातखीरा येथील श्यामनगर येथील ईश्वरीपूर या गावात हे मंदिर आहे.
विमानाने : जेसोर विमानतळ हे सर्वात जवळचे विमानतळ आहे आणि मंदिरापासून 126 किमी अंतरावर आहे.
रेल्वेमार्गे : दोन देशांदरम्यान रेल्वे प्रवेशयोग्य नाही, परंतु तुम्ही तेथे हवाई मार्गाने पोहोचू शकता.
रस्त्याने : हे मंदिर ईश्वरीपूर बस स्टॉपपासून सुमारे 1 किमी, श्यामनगरपासून 4 किमी आणि श्यामनगर बसस्थानकापासून 5 किमी अंतरावर आहे. तुम्ही प्रथम सातखीरा येथे पोहोचले पाहिजे आणि तेथून तुम्ही ऑटो रिक्षा किंवा बसने मंदिरात पोहोचू शकता. सातखीरा येथे जाण्यासाठी, तुम्ही फक्त बसने रस्त्याने जाऊ शकता आणि नंतर तुम्हाला फेरीने नदी पार करावी लागेल.